Međunarodni odnosi na početku 21. veka

  • Studijski program: Doktorske studije politikoloških nauka – Međunarodne i evropske studije
  • Vrsta i nivo studija: doktorske akademske studije
  • Nastavnici: prof. dr Simić Predrag (75%) i prof. dr Simić R. Dragan
  • Broj ESPB: 10
  • Status predmeta: Obavezni
  • Broj časova aktivne nastave predavanja: 5 SIR: 2
  • Metode izvođenja nastave: Predavanja i vežbe
  • Skinite specifikaciju predmeta

Cilj Predmeta

Cilj ovog predmeta je sticanje naučnih sposobnosti i akademskih veština za razumevanje promena u strukturi i procesima međunarodnog sistema na početku 21. veka. U tom smislu, ovaj predmet se bavi opisom tog novog, poslehladnoratovskog međunarodnog sistema, različitim viđenjima budućnosti, rasporedom moći u njemu, starim i novim subjektima, američkom imperijom i državama koje eventualno mogu biti izazivači globalnoj dominaciji SAD, ravnotežom snaga i kolektivnom bezbednošću. Takođe, predmet pruža uvid i u najznačajnije procese današnjeg međunarodnog sistema kao što su vojni, geografski, demografski i ekološki, te proces globalizacije bez kojeg se svet posle pada Berlinskog zida teško može razumeti. Konačno, posebna pažnja se poklanja i analizi savremenih međunarodnih odnosa, kao i novim izazovima i pretnjama (kao što su terorizam, širenje oružja za masovno uništavanje, klimatske promene, energetska bezbednost, te priroda savremenih ratova) sa kojima se njihovi akteri danas suočavaju.

Ishod Predmeta

Slušaoci ovog predmeta će biti osposobljeni da shvate promene koje se u međunarodnim odnosima odigravaju na početku 21. veka kao i da ta svoja znanja primene u praksi u smislu samostalnog bavljenja naučnim radom iz ove oblasti, da učestvuju u domaćim i međunarodnim naučnim projektima koji se organizuju u skladu sa tematikom ovog predmeta. Takođe, oni  će biti osposobljeni da rezultate svojih istraživanja saopštavaju na naučnim koneferencijama i objavljuju u stručnim časospisima čime će doprinositi razvoju ove discipline i nauke uopšte. Važan aspekt svega ovoga predtstavlja sposobnost kritičkog čitanja kako stručnih tekstova tako i kritičkog razumevanja dešavanja u međunarodnim odnosima. Na kraju treba istaći da pošto se predmet bavi međunarodnim odnosima na početku 21. veka u njihovoj ukupnosti, studenti će biti u stanju da povezuju osnovna znanja iz različitih oblasti i da ih primenjuju u praksi.

Sadržaj Predmeta

Teorijska nastava:

Međunarodni i globalni odnosi na početku 21. veka: promene u sistemu ili promena sistema?; Države kao subjekti međunarodnih odnosa na početku 21. veka; Međunarodni, transnacionalni i nedržavni subjekti međunarodnih odnosa na početku 21. veka – globalizacija svetske politike; Struktura i raspored moći u međunarodnim i globalnim odnosima na početku 21. veka; Sjedinjene Američke Države na početku 21. veka: između imperije i hegemonije, sila u opadanju ili novi američki vek?; Sjedinjene Američke Države i njeni „izazivači“: Rusija, Kina, Indija, Japan, Evropska unija…; Geografski, demografski i ekološki činilac u međunarodnim i globalnim odnosima na početku 21. veka; Vojni činilac u međunarodnim i globalnim odnosima na početku 21. veka; Glavni bezbednosni izazovi i pretnje u međunarodnim i globalnim odnosima na početku 21. veka: terorizam, širenje oružja za masovno uništavanje, klimatske promene, energetska bezbednost…; Različita viđenja budućnosti međunarodnih odnosa: međunarodni odnosi kao „kraj istorije“, „sukob civilizacija“, „uspon i pad velikih sila“, „doba novih dimenzija moći“, treća era globalizacije“; „povratak u budućnost“, dolazeća anarhija“; „velika šahovska tabla“; Ravnoteža snaga i kolektivna bezbednost u 21. veku; Međunarodni i globalni odnosi na početku 21. veka: između trajnih odlika i stalnih promena;

Literatura

Osnovna:

  1. Džozef Naj, Kako razumevati međunarodne sukobe, Stubovi kulture, Beograd, 2006;
  2. Vojin Dimitrijević, Radoslav Stojanović, Međunarodni odnosi, Službeni list Beograd, 1996,
  3. Dragan R. Simić, Nauka o bezbednosti – savremeni pristupi bezbednosti, Službeni list SRJ, Fakultet političkih nauka, Beograd, 2002,
  4. Dragan R. Simić, Poredak sveta, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, Beograd, 1999;
  5. Steve Smith, John Baylis. Patricia Owens, Eds., The Globalization of World Politics, Oxford University Press, New York, 2007, Fourth Edition;
  6. Donald M. Snow, National Security for a new Era, Pearson Longman, New York, 2007;
  7. Anne- Marie Slaughter, A New World Order, Princeton University Press, Princeton, New Jersey, 2005

Ocena znanja

  • usmeni ispit 60;
  • seminarski radovi 20;
  • aktivnost u toku nastave 20